ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 37




                                               

Pave

Pave er tittelen til den øvste leiaren av den katolske kyrkja. Paven er formelt biskop av Roma og statsoverhovud for Vatikanstaten. Den øvste leiaren for den koptiske kyrkja blir og kalla pave.

                                               

Ramananda

Ramananda var ein indisk religiøs leiar. Namnet kan òg skrivast som Ramanand eller Ramadatta. Ramananda var ein bramin, men gjekk inn for å utbreie ein meir tilgjengeleg religion mellom folket gjennom den såkalla bhakti-rørsla. Av tilhengjarane s ...

                                               

Sai Baba

Sjå òg Sathya Sai Baba Sai Baba var ein indisk asket og religiøs lærar. Han hadde tilhengarar både mellom hinduar og sufi-muslimar og er framleis vyrda både som ein sufi-pir og som ein hinduisk guru. Lite er kjent om Sai Baba sitt tidlege liv. Ha ...

                                               

Ypparsteprest

Ypparsteprest eller øvsteprest er namnet på leiaren for presteskapet i det gamle Israel og den øvste presten i tempelet i Jerusalem. Den fyrste øvstepresten for Israel var Aron, bror til Moses. Etter eksilperioden på 500-talet f.Kr. fekk ypparste ...

                                               

Hinduskrifter

Det som kan kallast hinduskrifter er ei overveldande samling av nedskrivne rituale og bøner, myter og legender, openberringar og tolkingar som er blitt til gjennom den lange skrifthistorien til hinduismen. Ein stor del av litteraturen er på sansk ...

                                               

Atharvaveda

Atharvaveda er eit heilagt skrift innan hinduismen. Det er òg ei kjelde til vedisk mytologi. Teksten består av religiøse hymne og manande formlar, og er den yngste av dei fire vedaene. Han har namn etter Atharvan, ein mytisk lærd prest som skal h ...

                                               

Mahabharata

Mahabharata er eit indisk epos på sanskrit, eitt av dei to hovudverka innan hinduismen, der Ramayana er det andre. Verket har over 74 000 vers og prosadelar, til saman rundt 1.8 millionar ord, og er eitt av verdas lengste epos. Mahabharata blir s ...

                                               

Purana

Purana er namnet på fleire samlingar av hinduskrifter som inneheld ei rekke historier og allegoriar. Dei blei til etter vedaene, puranaene rekna som mahapurana, store puranaer, frå rundt 200-talet til 1100-talet. Desse puranaene er rekna for å gj ...

                                               

Samaveda

Samaveda er ein gammal vedisk sanskrittekst, ein av dei fire Vedaene som er gamle overleveringar knytte til hinduismen. Denne vedaen tek for seg melodiar og messing. Samaveda er ein liturgisk tekst som omfattar 1 549 vers. Bortsett frå 75 vers er ...

                                               

Veda

Vedaene er eldgamle religiøse skriftsamlingar, ein del av den skriftlege hovudkjernen i hindusimen. Dei inneheld hymne og historier om dei vediske gudane, filosofiske tankar om Gud og universet, og skildrar dessutan ei rekke ritual som skal utfør ...

                                               

Bibelen

Bibelen. er ei samling av kanoniske skrifter i jødisk og kristen religion. Bibelen si kristne form blir i dag utgjeven på 2355 språk. Den kristne bibelen inneheld to samlingar av skrifter som i kristen tradisjon oftast blir kalla Det gamle testam ...

                                               

Judits bok

Judits bok er eit gammaltestamentleg apokryft skrift også kalla ei deuterokanonisk bok. Desse skriftene er inkludert i den ortodokse og katolske bibelen og i dei septuagintiske skriftene, men ikkje i den protestantiske eller jødiske bibelen. Judi ...

                                               

Septuaginta

Septuaginta er ei før-kristen omsetting av Det gamle testamentet og nokre nærskylde skrifter til gresk. Ho blir først nemnd i brev frå Aristeas. Brevet er falskt, men vart skrive omkring 200 fvt. I brevet blir det fortalt at 72 lærde jødar, seks ...

                                               

Siddúr

Siddúr er ei jødisk bønebok som kan innehalda liturgien ein bruker i synagogen, salmar, bøner knytt til dagleglivet og signingar til bruk i mange ulike høve. Ein siddur kan ha bøner for kvardagar og/eller sjabbát. Boka inneheld ofte òg bøner for ...

                                               

Zohar

Zohar er eit bokverk som er vidt rekna som det mest innflytnadsrike verket i kabbalá, eller jødisk mystikk. Zohar er ein mystisk kommentar til Toráen, eller dei fem Mosebøkene, skriven på mellomalderarameisk og rabbinsk hebraisk. Verket inneheld ...

                                               

Koranen

Koranen er den heilage skrifta i islam. Ho består av profeten Muhammed sine openberringar. Koranen består av 114 suraer kapittel, og dei er ordna slik at dei lengste suraene kjem fyrst, og dei kortaste sist, med unnatak av den korte fyrste suraen ...

                                               

Noahs ark

Noahs ark var i følgje tradisjonen den båten som Noah bygde etter Guds anvisningar, og som redda Noa og familien hans frå syndfloda. Ordet "ark" har vi via norrønt ǫrk frå latin arca som tyder "kiste".

                                               

Biblia Pauperum

Biblia Pauperum, latin for "Dei fattige sin Bibel", er namnet på eit illustrert, oppbyggjeleg skrift på latin frå mellomalderen. Hovudføremålet med Biblia Pauperum er å overtyde om at dei hendingane og profetiane som er skildra i Det gamle testam ...

                                               

Den athanasianske truvedkjenninga

Den athanasianske truvedkjenninga er ei tidleg kristen truvedkjenning. Etter tradisjonen skulle kyrkjefaderen Athanasius, erkebiskop av Alexandria i det 4. hundreåret, ha vore den fyrste til å formulere vedkjenningskriftet, men det er i dag semje ...

                                               

Den augsburgske vedkjenninga

Den augsburgske vedkjenninga, eller Confessio Augustana, er eit sentralt luthersk vedkjenningsskrift utarbeidd på riksdagen i Augsburg i 1530. Vedkjenningsskriftet høyrer med til læregrunnlaget for Den norske kyrkja.

                                               

Papyrus 46

Papyrus 46, som òg vert kalla P46, er mellom dei eldste handskriftene frå Det Nye Testamentet som er tekne vare på fram til i dag. Det er ei nesten komplett samling av apostelen Paulus sine brev og skal vere ei avskrift frå ca. år 200. Det er ikk ...

                                               

Akko

Akka vert omdirigert her, sjå òg Áhkká. Akko er ein by nord på kystsletta i det nordlege Israel, heilt nord i Haifabukta. Byen ligg strategisk til ved kysten av Middelhavet og dei gamle handelsvegane i Levanten Akko er ein av dei eldste kontinuer ...

                                               

Amritsar

Amritsar er ein by i den indiske delstaten Panjab, grunnlagt av guru Ram Das. Byen er ein heilag stad for sikhismen, og huser valfartsmålet Harmandir Sahib, det gylne tempelet.

                                               

Antakya

Antakya er administrasjonssenteret i provinsen Hatay sør i Tyrkia, nær grensa til Syria. Byen var kjend som Antioka i antikken. Byen er historisk viktig for kristendomen sidan det var disiplane til Jesus Kristus første gongen vart kalla kristne. ...

                                               

Antiokia

Antiokia var ein by i antikken i nordlege Syria ved elva Orontes omkring 30 km frå Middelhavet. Han vart grunnlagd år 301 fvt. av Selevkos I Nikator, ein av generalane til Aleksander den store, på eit vent og fruktbart område, omgjeve av høge fje ...

                                               

Ashkelon

Ashkelon eller Ashqelon er ein kystby i Det sørlege distriktet i Israel ved middelhavskysten, 50 km sør for Tel Aviv og 13 km nord for grensa til Gazastripa. Den gamle hamna i Ashkelon er datert attende til yngre steinalder. I løpet av historia h ...

                                               

Banias

Banias er ein arkeologisk stad der byen Caesarea Philippi låg i antikken, ved foten av Hermon i Golanhøgdene. Byen låg i ein region kalla "Panion", og er kalla opp etter guden i samband med ei grotte og ei kjelde i nærleiken kalla "Paneas". Områd ...

                                               

Betlehem

Betlehem er ein palestinsk by sentralt på Vestbreidda, like sør for Jerusalem, med eit folketal på kring 25 000 innbyggjarar.Han er det administrative senteret i Betlehem guvernement i Den palestinske sjølvstyresmakta. Økonomien er hovudsakleg ba ...

                                               

Dwarka

Dwarka er ein gammal by i den indiske delstaten Gujarat, og ein viktig stad i hinduismen. Byen ligg på vestkysten av Okhamandal-halvøya, ved munningen av Gomtielva i Kutchvika. I 2011 hadde han eit folketal på 38 873. Dwarka er eit av fire hindui ...

                                               

Hebron

Hebron er ein palestinsk by sør på Vestbreidda, 30 km sør for Jerusalem. Han ligg i Judeafjella, 930 meter over havet. Han er den største byen på Vestbreidda, og den nest største i Dei palestinske territoria etter Gaza, med kring 250 000 innbyggj ...

                                               

Hillah

Hillah er ein by sentralt i Irak ved Hilla-greina av elva Eufrat, 100 km sør for Bagdad. Han er hovudstad i Babil guvernement og ligg like ved oldtidsbyen Babylon, og nær oldtidsbyane Borsippa og Kish. Området er hovudsakleg eit jordbruksområde s ...

                                               

Istanbul

Istanbul er den største byen i Tyrkia, med kring 13 millionar innbyggjarar og er det økonomiske, kulturelle og historiske hjartet i landet. Byen er det nest største storbyområdet i Europa og av dei største byane i verda. Byen dekkjer eit stort om ...

                                               

Karbala

Karbala er ein by sentralt i Irak, kring 100 km sørvest for Bagdad, og nokre kilometer aust for Milhsjøen. Karbala er hovudstad i Karbala guvernement og har kring 700 000 innbyggjarar. Byen er mest kjend for Ghazwaṫ Karbalā’ arabisk غَـزوَة كَـرب ...

                                               

Kiev

Kiev er hovudstaden og den største byen i Ukraina, han ligg nord i det sentrale Ukraina ved elva Dnepr. Byen er ei eiga administrativ eining, men er administrasjonsstad for området kring, Kiev oblast. Byen har offisielt kring 2.8 millionar innbyg ...

                                               

Konya

Konya er ein by i Sentral-Anatolia i Tyrkia. Han er den sjuande største byen i landet med like over ein million innbyggjarar.

                                               

Kufa

Kufa er ein by i Irak, kring 170 km sør for Bagdad, og 10 km nordaust for Najaf ved breidda av Eufrat. I 2003 var det estimert eit folketal på 110 000 innbyggjarar. I dag har Kufa og Najaf vokse saman til eit samanhengande byområde, og heile områ ...

                                               

Lhasa

Lhasa Tibetansk: ལྷ་ས་; Wylie: lha-sa; Mal:Zh-stp, nokre gonger kalla Llasa, er den tradisjonelle hovudstaden i Tibet. Byen er no hovudstad i Tibet-regionen i Folkerepublikken Kina. Byen er i tillegg tradisjonelt hovudsetet til Dalai Lama. Lhasa ...

                                               

Lod

Lod er ein blanda jødisk-arabisk by 15 km søraust for Tel Aviv i Sentral-Israel i Israel. Mot slutten av 2012 hadde han eit folketal på 71 060. Namnet kjem frå den bibelske byen Lod. Etter den israelske erobringa av al-Ludd i 1948, vart dei flest ...

                                               

Mathura

Mathura er ein by i den indiske delstaten Uttar Pradesh. Han har 350 000 innbyggjarar, og er administrasjonssenter i Mathura distrikt Mathura ligg ved breidda av Yamuna, rundt 5 mil nordvest for Agra, og er eit veg- og jernbaneknutepunkt. Han er ...

                                               

Medina

Medina er ein by i Hejaz i Saudi-Arabia, og hovudstad i Al Madinah-regionen i Saudi-Arabia. Her ligg Profetmoskeen, som er gravplassen til den islamske profeten Muhammed, og han er den nest heilagaste byen i islam etter Mekka. Medina ligg 340 km ...

                                               

Mekka

Mekka er ein by i Hejaz i Saudi-Arabia. Han er hovudstaden i Mekka-regionen og ligg 70 km inn i landet frå Jidda i ein smal dal, kring 277 meter over havet. I 2012 hadde byen kring to millionar innbyggjarar, men under hajj, den muslimske pilegrim ...

                                               

Najaf

Najaf eller An Najaf Al Ashraf er ein by sør i det sentrale Irak kring 160 km sør for Bagdad. Folketalet var i 2013 estimert til kring éin million innbyggjarar. Han er hovudstad i Najaf guvernement. Najaf er ein av dei mest heilage stadene inna s ...

                                               

Nasaret

Nasaret er den største byen i Nord distrikt i Israel. Nasaret er kjend som "den arabiske hovudstaden i Israel" med ein folkesetnad som hovudsakleg består av arabarar, som nesten alle er muslimar eller kristne. I følgje Det nye testamentet er byen ...

                                               

Roma

Roma er hovudstaden i Italia, regionen Lazio og provinsen Roma. Byen har om lag 2.7 millionar innbyggjarar og er den største byen og kommunen i landet ut i frå både folketal og flatevidde. Storbyområdet har om lag 4 millionar innbyggjarar. Han li ...

                                               

Safed

Safed er ein by i Nord distrikt i Israel. Han ligg ei høgd over 900 meter over havet, og er den høgastliggande byen i Galilea og i Israel. På grunn av høgda har Safed varme somrar, og kalde, ofte snørike vintrar. Sidan 1500-talet har Safed vore r ...

                                               

Samarra

Samarra er ein by i Irak. Han ligg ved austbreidda av Tigris, 125 km nord for hovudstaden Bagdad, i Saladin guvernement. I 2003 var det estimert at byen hadde nesten 350 000 innbyggjarar. På 800-talet blei Samarra hovudstad for Abbaside-kalifatet ...

                                               

Tiberias

Tiberias er ein by på vestsida av Genesaretsjøen i Nedre Galilea i Israel. Han vart grunnlagd i år 20 evt. og kalla opp etter keisar Tiberius. Tiberias vart æra i jødedom frå midten av 100-talet evt. og sidan 1500-talet har han vorte rekna som ei ...

                                               

Turkestan i Kasakhstan

Turkestan er ein by sør i Kasakhstan i Sør-Kasakhstan oblast, nær elva Syr-Darja og var hovudstad i det gamle Kangju. Han har opp under 100 000 innbyggjarar og ligg 160 km nordvest for Taraz langs den transaralske jernbanen mellom Kyzylorda i nor ...

                                               

Varanasi

Varanasi, tidlegare kjend som Benares, er ein by i delstaten Uttar Pradesh i India. Byen ligg på venstre breidda av hinduismens heilage elv Ganges, og er kjenneteikna ved sine såkalla ghāṭa, ghat, dei langsgåande trappetrinna som dekkjer elvebrei ...

                                               

Vladimir

Vladimir er ein by i Russland ved elva Kljazma, 200 km aust for Moskva. Han er det administrative senteret i Vladimir oblast og har om lag 340 000 innbyggjarar. Vladimir var ein av mellomalderhovudstadane i Russland og to av katedralane her er in ...