ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 260




                                               

Barne-TV

Barne-TV er fjernsynsprogram retta mot born som kan vera underhaldande og/eller opplysande. Slike program kan ha barn eller vaksne som programleiarar eller skodespelarar. Dokker, dyr og animasjon er også vanlege i denne typen program. Programtitt ...

                                               

Barney & Friends

Barney & Friends er ein amerikansk fjernsynsserie for barn. Hovudpersonane er Barney, ein antropomorf lilla Tyrannosaurus rex, og dinosaurvenene hans. Dei blir òg vitja av menneske, både barn og vaksne kjendisar. Barney blei til som ein serie vid ...

                                               

Flukta frå Dyreskogen

Flukta frå Dyreskogen var ein animert fjernsynsserie som vart laga av Den europeiske kringkastingsunionen mellom 1992 og 1995. Serien var basert på barnebøkene til Colin Dann, og vart i Noreg vist på NRK. Det vart laga 39 episodar fordelt på tre ...

                                               

Gullars

Handlinga var lagt til "Regnbuebyen" Bergen, der den gule fuglen Gullars, som med eit brak gjekk gjennom taket og hamna i huset til Marianne. Der blei han buande i Marianne si fiolinkasse. Ein hyppig gjest hjå dei to var "Indigo" - den poetiske o ...

                                               

Sjimpansen Julius

"Julius" er ein noregskjend sjimpanse. Etter fødselen vart den vesle sjimpanse-babyen avvist av mora. Ho beit også av han ein av fingrane. For å redde livet hans, vart han henta ut frå sjimpanseflokken. Julius fekk vekse opp vekselvis heime hjå d ...

                                               

Lilo og Stitch: Serien

Lilo og Stitch: Serien er ein teiknefilmserie frå USA laga av The Walt Disney Company. Han blei laga mellom 2003 og 2006, og fortset der filmen Lilo & Stitch slutta. Serien er blitt send på fjernsynskanalen Disney Channel og NRK1 i Noreg. Serien ...

                                               

Pelle Politibil

Pelle Politibil er ein oppdikta snakkande politibil. Han har form som ei svart og kvit folkevognboble med auge på frontlyktene. Det finst fleire radio- og fjernsynsprogram og filmar om han. Figuren blei opphavleg skapt av politimannen Åge Magnuss ...

                                               

Pompel og Pilt

Pompel og Pilt er dei to hovudfigurane i den surrealistiske dokketeater-serien Reparatørene kommer! Serien gjekk som Barne-TV på NRK og vart første gong send i 1969. Serien var produsert av Bjørg Mykle og Arne Mykle i samarbeid med Ebbe Ording. S ...

                                               

Ragdoll Productions

Ragdoll Productions Ltd. er eit britisk produksjonsselskap av barne-tv-seriar. Selskapet vart grunnlagt av Anne Wood i 1984, og har sidan produsert ei rekkje tv-seriar for born. Den mest suksessrike serien, Teletubbies, er vist i 111 land og omse ...

                                               

Teletubbiene

Teletubbiene er ein britisk barne-tv-serie produsert for BBC av Ragdoll Productions. Hovudpersonane er "Teletubbiar", ei slags blanding av smårollingar og romvesen, som bur i eit graslandskap med blå himmel og ei sol med talande andlet over. Seri ...

                                               

Arbeidsliv

Arbeidsliv viser til lønnsarbeid og ordningar knytt til dette. Ein deltakar i arbeidslivet kan vera arbeidstakar, arbeidsgjevar eller sjølvstendig næringsdrivande. Dei som er arbeidslause, trygda eller utfører uløna arbeid som heimeverande, til d ...

                                               

Arbeidar

Arbeidar er einkvan som driv med eit arbeid. I politisk og vanleg språkbruk viser omgrepet gjerne til ein kroppsarbeidar eller ein fabrikkarbeidar. I den norske arbeidsmiljølova brukar ein omgrepet arbeidstakar om alle som utfører arbeid i annanm ...

                                               

Arbeidsretta rehabilitering

Årsaker til sjukefråvere er ofte komplekse, og eit langtidssjukefråvere har som oftast både fysiske og psykiske årsakssamanhengar. Dei to største enkeltgruppene av diagnosar for legemeldte sjukefråversdagsverk er muskel- og skjelettplager og psyk ...

                                               

Arbeidssong

Arbeidssong er ein type song som er knytt til ein særskild arbeidstype og blir sungen medan ein utfører visse oppgåver. Dei kan tena til å gjera kroppsarbeid lettare og meir presist ved å markera arbeidsrytmen og hjelpa eit arbeidslag til å gjera ...

                                               

Arbeidstid

Arbeidstid vert i § 10-1 arbeidsmiljølova definert som: "den tid arbeidstakar står til disposisjon for arbeidsgjevar". Vanlegvis vert til dømes ikkje lunsjpause rekna med og ein skal då kunne gå frå arbeidsplassen. Avtaler mellom partane i arbeid ...

                                               

Avskil i nåde

Avskil i nåde er eit uttrykk for når embetsmenn har nådd den fastsette aldersgrensa, og difor blir underretta avskjed "i nåde". Avskil i nåde blir underretta av vedkomande departement, bortsett frå medlemmer av Høgsterett, som får avskjed i nåde ...

                                               

Curriculum vitae

Eit curriculum vitae, oftast forkorta til CV, er eit samandrag av skolegang, studium og yrkeskarriere og kva ein har oppnådd til no i livet. Det er vanleg å leggje ved ein CV når ein søkjer ein jobb, for slik å vise kva for kvalifikasjonar og rel ...

                                               

Ergonomi

Ergonomi er eit omgrep som vert nytta om bruk av vitskaplege metodar for å legga til rette og betra arbeidsmiljøet. Fagfeltet femnar vidt og omfattar utforming av arbeidsplassen, ljos, varme, vibrasjon, støy og liknande som har innverknad på sikk ...

                                               

Fredsplikt

Både arbeidstvistlova og hovudavtalane slår fast at det ikkje er tillate å streike eller sette i verk lockout i den perioden ein tariffavtale gjeld tariffperioden for å oppnå endringar i tariffavtalen, eller fremme krav som har tilknyting til tar ...

                                               

Heilagdag

Sjå òg Heilagdagar i Noreg Ein heilagdag eller helgedag er i ein høgtidsdag avsett til gudstenestelege handlingar. Offentlege heilagdagar er dagar med lovfesta heilagdagsfred. Heilagdagsfreden har i Noreg til formål å verne om den allmenne freden ...

                                               

Heilagdagar i Noreg

Ein heilagdag eller helgedag er i ein høgtidsdag avsett til gudstenestelege handlingar. Offentlege heilagdagar er i Noreg dagar med lovfesta heilagdagsfred. Heilagdagsfreden har til formål å verne om gudstenesta og om den allmenne freden på heila ...

                                               

Helse, miljø og tryggleik

HMT er omdirigert hit. Sjå òg Hindustan Machine Tools Helse, miljø og tryggleik eller Helse, miljø og sikkerheit er eit omgrep som vert brukt i arbeidslivet om arbeidsplassane sitt interne arbeid med helsevern, miljøvern, arbeidsmiljø og trygglei ...

                                               

Hovudavtale

Hovudavtale er ei ordning der større partar i arbeidslivet legg grunnleggjande rammer for samarbeid. Slike avtalar er vanlege i Norden. Den viktigaste hovudavtalen i Noreg er hovudavtalen LO-NHO. Den første danske hovudavtalen kom som del av Sept ...

                                               

Karensdag

Karensdag er namnet på éin eller fleire dagar som må gå før ein får ein rett. Ordet tyder opphavleg "ventedag". Ein bruker karensdagar i den norske trygdeordninga for arbeidsløyse, der ein må venta tre dagar før ein får trygd. Fram til 1. juli 19 ...

                                               

Kontor

Kontor eller skrivestove er eit lokale innreidd for papirarbeid, administrasjon og liknande, eller ei administrativ eining i eit føretak, organisasjon.

                                               

Laug

Laug er ei nemning på ei lokal samanslutning av kjøpmenn eller handverkarar i byar. Laug var særleg utbreidd i mellomalderen og fram til 1800-talet. På norsk vart ordet nytta om eit samband av handverkarar, og ordet gilde om kjøpmennene og handve ...

                                               

Lockout

Lockout er eit middel i ein arbeidskonflikt der ein arbeidsgjevar hindrar tilsette frå å jobba, i motsetnad til ein streik der tilsette nektar å jobba.

                                               

Praktikant

Praktikant er nokon som i samband med utdanning er ute i arbeid for få praktisk røynsle. Det finst mange ulike praktikantar, som til dømes turnuskandidatar og sjukepleierar innan helsevesenet, fagarbeidarar som bygningsarbeidarar, elektrikarar, b ...

                                               

Sint-Lucasgildet

Sint-Lucasgildet var namnet på eit gilde av kunstnarar og kunsthandverkarar i Nederlanda. Lauget hadde lokale avdelingar, mellom anna i Antwerpen, Utrecht, Delft og Leiden. Kunstmålarar, glaskunstnarar, skulptørar, gravørar, boktrykkarar og kunst ...

                                               

Skift- og turnusarbeid

Skift- og turnusarbeid er planmessig arbeid på ulike tider av døgnet. Eit tredelt system er vanleg. I industrien vil ein ofte dele døgnet i tre like delar på åtte timar, med ei dagvakt som startar seks eller sju om morgonen. I helsevesenet og tra ...

                                               

Streik

Streik er når arbeidstakarar går til felles arbeidsnedlegging. Dersom partane ikkje vert samde om ein avtale kan arbeidstakarane streike, eller nekte å jobbe, til visse krav vert innfridde. Streik vart fyrst viktig under den industrielle revolusj ...

                                               

Svart arbeid

Svart arbeid er ei tenesteyting som vert betalt kontant eller med naturalia utan at mottakaren oppgjev inntekta for skattlegging eller som grunnlag for betaling av avgifter. I norsk økonomi vart omfanget av svart arbeid på skatteområdet i 2001 an ...

                                               

Tilrettevising

Ei tilrettevising er ein samtale der ein leiar på bakgrunn av regelbrot eller usømmeleg åtferd gjer klart kva for plikter ein tilsett har, og kva for åtferd leiinga ventar framover. Ei tilrettevising skjer helst munnleg, men kan, helst ved gjente ...

                                               

Utbytting

Utbytting på nynorsk peikar i retning av urettvis fordeling av verdiar, og i vert praksis brukt om arbeidsfolk som får låg løn for arbeidet i høve til verdien av det arbeidet dei gjer. Eit døme er utbytting av ulovlege innvandrarar som i nokre hø ...

                                               

Yrke

Yrke, erverv eller profesjon er eit arbeid ein person er trent i eller har som leveveg. Innan dei fleste yrke treng ein viss grunnleggjande kompetanse og kunnskap. Dette kan ein få gjennom teoretisk utdanning, praktisk opplæring eller erfaring. N ...

                                               

Yrkessjukdom

Ein yrkessjukdom er sjukdom som har oppstått som følgje av skadeleg påverknad frå arbeidsmiljøet. Uttrykket dekker derimot ikkje alle slike sjukdommar og skadar. Utrykket yrkessjukdom er definert i norsk lov, og er mest å rekne som eit juridisk o ...

                                               

Daglegvarehandel

Daglegvarehandel er ein butikk som sel matvarer, vaskeartiklar og andre hushaldningsartiklar til hushaldningar. Forretningstypen og nemninga er av relativt ny dato. Framveksten kjem særleg av ferdigpakking av varer i standardiserte kvalitetar og ...

                                               

Fritid

Fritid er tidsrom der ein har fri frå arbeid, utdanning eller andre pålagde oppgåver, og kan gjera det ein sjølv vel. Ein kan knyta ulike gjeremål, opplevingar og stader til fritid gjennom omgrep som "fritidssyssel", "fritidsaktivitet" og "fritid ...

                                               

Fritidsbustad

Fritidsbustad eller fritidshus er ei nemning for privat bustad, hus eller husvære som berre vert nytta i samband med eigaren si eiga fritid og ferie, eller som vert leigd ut til slikt føremål. Fritidsbustader ligg gjerne på stader der det er lagt ...

                                               

Datsja

Datsja er eit russisk ord for ein feriebustad eller ein landstad i forstadene til sovjetiske og russiske byar. I somme tilfelle vert det nytta av eigaren eller leigd ut til bybuarar om sommaren. Datsjaer er vanlege i Russland, men òg ein del nytt ...

                                               

Drakekamp

Drakekamp er eit spel som går ut på å halda sin eigen drake i lufta medan ein tek ned motstandarar sine. Det er utbreidd i Afghanistan, Pakistan, India, Nepal, Korea og Brasil. Ein kjemper ofte frå flate hustak eller samlar seg på særskilde stade ...

                                               

Friluftsliv

Friluftsliv viser til ulike former for aktivitet og opphald utandørs i naturen, som turgåing, sykling, skigåing, bærplukking, jakt og fiske. Ein kan opphalda seg i friluft i ein kortare periode eller med overnatting, gjerne under open himmel, i t ...

                                               

Helg

Helg er eit eldre norsk ord avleidd av heilag. Det viser til ein heilagdag eller fleire fridagar på rad. Sidan det blei vanleg med laurdagsfri på 1960-talet har bruken gått over til å særleg visa til den delen av veka der ein har langfri. I land ...

                                               

Hobby

Hobby er eit omgrep for ein fritidsaktivitet som ofte tar tid og ofte er ubetalt. Ordet er av usikkert opphav, men kan ha opphav anten i falkejakt i mellomalderen eller etter ein hestetype som blei vidareført til kjepphest. Hobbyutøvaren blir rek ...

                                               

Hytte

Ei hytte er ein mindre bygning som kan overnattast i. I dag vart hytter gjerne brukt som fritidsbustader. Hytter vert ofte bygd i område der det ikkje bur så mange eller i område med spesielt fin natur. I Noreg finn ein mange hytter på fjellet og ...

                                               

Kjæledyr

Kjæledyr er dyr som blir haldne hovudsakleg for å underhalda eller halda folk med selskap, til forskjell frå andre tamdyr som ein held av økonomiske grunnar. Nokre typar tamme dyr er vanlegast å halda som kjæledyr, men alle dyr som eit menneske k ...

                                               

Potteplante

Potteplantar er plantar som blir dyrka i små eller store ilåt av menneske som pynt eller trivselsskapar. Ein kan dyrka dei fleste plantar i krukker både inne og ute, men i Noreg og andre land med kjølig klima er det vanlegast å ha plantar frå var ...

                                               

Rekreasjon

Rekreasjon er eit omgrep som dekkjer dei tilstandane som gjer at eit menneske kjem seg til krefter i det daglege ved å frigjere seg frå dei daglege gjeremåla. Det kan vere rekreasjon i å til dømes byte miljø for ei tid ved å reise på hytta, på ei ...

                                               

Sportsfiske

Sportsfiske er fiske som vert drive som fritids- og hobbyaktivitet. Slikt fiske går føre seg både i saltvatn og ferskvatn, frå strand eller svaberg, frå båt eller som isfiske. Fiskereiskapen er til dømes stong med snelle og kastesluk; stong med s ...

                                               

Apotek

Apotek er utsal for legemiddel og anna medisinsk og tilstøytande utstyr. Det er også vanleg å verka til medisinar og gje enkle helseråd ved apotek. I Noreg har apoteka monopol på sal av reseptpliktige legemiddel.